Phản-kitô - The Antichrist (3)

Phản-kitô
Lời nguyền rủa đạo Kitô
Friedrich Nietzsche (1844 – 1900)
(tiếp theo)

Der Antichrist (1895)

Fluch auf das Christenthum.

27.

Trên mảnh đất sai trái cùng cực như thế, nơi tất cả những gì là tự nhiên, tất cả những giá trị tự nhiên, tất cả thực tại, đều bị chống nghịch lại bằng những bản năng thâm sâu nhất của giai cấp thống trị, đạo Kitô đã lớn dậy – một hình thức của thù hằn chết sống đã chưa bao giờ từng bị vượt qua. “Dân tộc thần linh” đã giữ lại chỉ những gíá trị của tăng lữ, chỉ những từ ngữ của tăng lữ cho tất cả mọi sự việc và cái dân tộc, với tính kiên định trước sau như một đáng kinh sợ, đã phân biệt tất cả những quyền lực khác trên mặt đất với chính họ như là “không linh thiêng”, như là “thế giới”, như là “tội lỗi” – dân tộc này đã sản xuất một công thức tối hậu cho bản năng của nó vốn đã lôgích đến mức độ tự phủ nhận: như là đạo Kitô, nó phủ định ngay cho đến cái hình thức cuối cùng của thực tại, cái “dân tộc thần linh”, cái “dân tộc được chọn”, chính cái bản thân thực tại Do thái. Trường hợp này là một trường hợp xếp vào thượng hạng: cái vận động dấy loạn nhỏ hẹp nó đã được bắptêm với tên của Jesus ở Nazareth đại diện cái bản năng Dothái một lần nữa – nói một cách khác, cái bản năng tăng lữ nó không còn có thể đối diện với nhà tăng lữ như một thực tại: sự phát minh của một dạng còn trừu tượng hơn nữa của hiện hữu, của một thị kiến còn phi thực hơn nữa của thế giới, hơn là đã những gì đã liên hệ trong tổ chức của một hội nhà thờ. Đạo Kitô phủ định hội nhà thờ.

Bertrand Russell - Những Vấn đề của Triết học

Những Vấn đề của Triết học

The Problems of Philosophy

Bertrand Russell

Đây là một tác phẩm quan trọng đối với những người đọc triết học, và rất nổi tiếng của Russell, cũng là tác phẩm rất phổ thông, sau Lịch sử Triết học phương Tây của ông.

“Có nhiều sách dẫn nhập triết học hay, và nhiều sách triết học quan trọng, nhưng chỉ có độ không đầy ôm tay những sách là cả hai; quyển này - Những vấn đề của Triết học - của Bertrand Russell, là một trong số này, và là một trong những quyển hay nhất”. Đó là lời giới thiệu của giáo sư J. Perry, ấn bản tôi dùng, Oxford Paperbacks. OUP, 1997.

Tôi sẽ lần lượt dịch từng chương, chú giải và giới thiệu tác phẩm giá trị này.

Lê Dọn bàn

(Jan/2010)

Phản-kitô - The Antichrist (2)

Phản-kitô 
Lời nguyền rủa đạo Kitô
Friedrich Nietzsche (1844 – 1900)
(tiếp theo . . . )

Der Antichrist (1895)
Fluch auf das Christenthum.

24.

Ở đây, tôi chỉ mới chạm vào vấn đề nguồn gốc của đạo Kitô. Nguyên tắc thứ nhất cho giải pháp của nó là: đạo Kitô chỉ có thể hiểu được bằng những thuật ngữ của mảnh đất nó đã từ đó lớn dậy – nó không phải là một phong trào phản lại với bản năng Do thái, nó đích thực là hệ quả của chúng, một suy luận thêm trong lô gich gây đậm ấn tượng của nó. Trong công thức của vị Cứu thế “Cứu rỗi linh hồn là của người Do thái”. Nguyên tắc thứ hai là; mẫu thức tâm lý của dân Galilean vẫn còn nhận ra được; nhưng chỉ trong sự thoái hóa hoàn toàn của nó (nó đồng thời là một sự hủy hình cắt dạng và một sự chồng chất quá đầy những đặc trưng xa lạ) mà nó đã có thể phục vụ trong phương cách vốn nó đã được xử dụng: như một kiểu cứu thế cho nhân loại.

Phản-kitô - The Antichrist

Phản-kitô

Lời nguyền rủa đạo Kitô

Friedrich Nietzsche (1844 – 1900)

Der Antichrist (1895)

Fluch auf das Christenthum.

Lời người dịch bản tiếng Việt

Có thể nói gì thêm về con người tên tuổi đã gắn liền với lời cáo tri chấn động thế kỷ qua – “Gót đã chết” – “Gott ist todt”?

Với những dụ ngôn và ảo ngữ, Nietzsche viết những luận văn triết học đọc như thơ xuôi, như sấm dụ. Lên án đạo Kitô đại diện cho “tất cả những hèn yếu, thấp kém và vụng hỏng”, và toàn thể truyền thống Kitô-Dothái què quặt tác hại, Nietzsche muốn phá hết tật nguyền, để dựng lại toàn bộ văn minh phương Tây từ những giá trị đạo đức cơ bản.

Phản-kitô [1]  là tác phẩm đem tranh luận không ngừng đến những tiếp nối thế hệ người viết và đọc triết học.

Dịch từ những bản tiếng Anh, tham khảo thêm bản tiếng Pháp, vì bản thân người dịch, hắn không biết tiếng Đức.

Thử thôi, dẫu chút sai cũng chỉ như muối bỏ biển, không đổi được vị đã mặn đắng những lời sâu thẳm.

Và, không sao đi chệch được những dòng thác cuộn tràn bờ dũng mãnh của vị thiên tài phá hủy thánh tượng; của Nietzsche, đắm say cuồng nộ rồi lặng im loạn trí giữa nhân gian.

Người dịch

Lê Dọn Bàn

(Noel – 2009)

Michael Martin – Có phải đạo Kitô phi lý không?

Có phải đạo Kitô phi lý không?

Is Christianity Absurd?

Michael Martin

Lời người dịch

Michael Martin là một trong những khuôn mặt tiêu biểu[1] cho giới triết gia học giả vô thần hiện nay đang giảng dạy trong các trường đại học nước Mỹ. Ngoài những luận văn chuyên khoa triết lý, các sách giáo khoa, hay tham khảo cho môn Triết, Triết lý tôn giáo và Tôn giáo đối chiếu, ông cũng viết những luận văn tuy ngắn, nhưng rất giá trị, những văn bản triết lý hướng đến độc giả phổ thông – mà tôi tạm gọi là “triết học cho những người không học triết“.

Những ai muốn đào sâu các nội dung này – xin mời đọc hai tác phẩm cơ bản của ông do nhà xuất bản trường đại học Temple, Philadelphia xuất bản: Atheism: A Philosophical Justification (1990), The Case Against Christianity (1991). Đặc biệt về chủ đề đạo đức của những người vô thần đối mặt với truyền thống và huyền thoại Judaeo-Christian, ông có tác phẩm Atheism, Morality and Meaning. Tác phẩm của ông, chẳng những chỉ uyên bác thuyết phục, nhưng bảo vệ và xây dựng một triết lý và cơ sở đạo đức vô thần, đem lại phần thưởng hứng khởi thú vị cho người đọc.