Friday, November 13, 2026

Plato – Phaedrus (02)

PHAEDRUS

 (Φαῖδρος)

Plato (Πλάτων)

( ← ... tiếp theo )

 

 

 

 

(Bài diễn thuyết của người không yêu) [1]         

 

PHAEDRUS: Vậy xin ông hãy lắng nghe:

 

“Ông đã biết hoàn cảnh của tôi, và cũng đã nghe tôi nói rằng, theo tôi, chúng ta nên thu xếp mọi chuyện như thế nào để cả hai cùng có lợi. Tôi cho rằng ông không nên từ chối lời đề nghị của tôi chỉ vì tôi không phải là người yêu ông.

 

“Một người đang yêu sẽ hối tiếc về những ân huệ mình đã dành cho ông một khi ham muốn của người ấy chấm dứt. Nhưng đối với một người không yêu, sẽ chẳng có lúc nào người ấy tự nhiên phải hối tiếc như vậy. Bởi người ấy làm điều tốt trong khả năng của mình, không phải do bị cưỡng ép mà hoàn toàn tự nguyện, theo sự cân nhắc của mình về điều gì có lợi nhất cho bản thân.

Thursday, November 12, 2026

Plato – Phaedrus (01)

PHAEDRUS

 (Φαῖδρος)

Plato (Πλάτων)

(khoảng 427–347 TCN))

 




 

PHAEDRUS

 

Tình yêu, hồn người và nghệ thuật ngôn từ

 

A. Khái quát về Phaedrus

 

Phaedrus là một trong những đàm thoại phong phú và có ý nghĩa triết học sâu xa của Plato. Tác phẩm bàn về nhiều vấn đề thoạt nhìn có vẻ không liên quan đến nhau: tình yêu, bản chất và sự bất tử của hồn người, Cái Đẹp, sự hồi tưởng, nghệ thuật hùng biện và chữ viết. Tuy nhiên, những vấn đề ấy không được đặt cạnh nhau một cách rời rạc. Chúng liên kết với nhau quanh một câu hỏi chung: hồn người có thể nhận biết chân lý và được dẫn dắt đến chân lý bằng cách nào?

Wednesday, November 11, 2026

Hume – Một Chuyên Luận Về Bản Chất Con Người (19)


Một Chuyên Luận Về Bản Chất Con Người

(A Treatise of Human Nature)

David Hume

( ← ... tiếp theo )

 



QUYỂN 1 

PHẦN  4 – MỤC VII.

Kết Luận Của Quyển Sách.

 

T 1.4.7.1, SBN 263–264

Nhưng trước khi dấn bước vào những vực sâu mênh mông [1] của triết học đang mở ra trước mắt, tôi thấy mình muốn dừng lại một lát ở vị trí hiện tại và suy ngẫm về chuyến hải hành mà tôi đã bắt đầu, chuyến hải hành chắc chắn đòi hỏi sự khéo léo và nỗ lực bền bỉ ở mức cao nhất [2] mới có thể đưa đến một kết cục tốt đẹp.

 

Tôi thấy mình chẳng khác nào một người, sau khi đã va phải nhiều bãi cạn và suýt nữa đắm tàu khi vượt qua một eo biển hẹp, vẫn cả gan ra khơi trên chính con tàu cũ kỹ, dột nát và dãi dầu sóng gió ấy; thậm chí, tham vọng của người đó còn đi xa đến mức nghĩ rằng mình có thể đi vòng quanh thế giới trong những hoàn cảnh bất lợi như vậy.

Tuesday, November 10, 2026

Schopenhauer – Khái quát triết học Arthur Schopenhauer (04)

 

Khái Quát Triết Học Arthur Schopenhauer

 

( ← ... tiếp theo )

 




Phần 9 — Quan điểm về Phụ nữ, Tính dục và Tình yêu

 

Trong triết học Schopenhauer, tình yêu tính dục và ham muốn sinh sản không chỉ thuộc về đời sống riêng tư của mỗi cá nhân. Ông xem chúng là những biểu hiện đặc biệt mạnh mẽ của Ý dục muốn sống (Wille zum Leben), tức khuynh hướng căn bản khiến mọi sinh vật muốn tồn tại, sinh trưởng và tiếp tục sự sống. Từ cách nhìn ấy, ông giải thích tình yêu, sự hấp dẫn giữa hai người và việc lựa chọn bạn đời như những hiện tượng có liên hệ với sự tiếp nối của loài người.

Monday, November 9, 2026

Schopenhauer – Khái quát triết học Arthur Schopenhauer (03)


Khái Quát Triết Học Arthur Schopenhauer

 

( ← ... tiếp theo )

 



Phần 6 — Kinh nghiệm thẩm mỹ và sự giải thoát tạm thời khỏi Ý dục

 

Chủ thể thuần túy của nhận thức thẩm mỹ

Trong triết học Schopenhauer, kinh nghiệm thẩm mỹ giữ một vị trí đặc biệt vì nó mở ra khả năng tạm thời thoát khỏi sự chi phối của Ý dục. Cần hiểu rõ tính chất tạm thời này: trong khoảnh khắc chiêm ngắm thẩm mỹ, con người có thể thoát khỏi sự thôi thúc của những ham muốn và lợi ích cá nhân, nhưng sự thoát khỏi ấy không trở thành một trạng thái bền vững. Khi trở lại đời sống thông thường, con người vẫn tiếp tục chịu sự chi phối của Ý dục.